make-up
/ˈmeɪk ʌp/The cosmetics used on the face, the combination of things that form something's character, or the act of reconciling after an argument.
Tiếng Việt
trang điểm / cấu thành / bù đắp
MÊYK-ắp
Nhấn mạnh vào âm 'make' (MÊYK), âm 'up' (ắp) đọc nhẹ và nhanh hơn.
Mỹ phẩm dùng cho khuôn mặt, sự kết hợp các yếu tố tạo nên đặc điểm của một thứ gì đó, hoặc hành động làm hòa sau khi tranh cãi.
Meanings
10 meanings
1Coloured substances used on the skin to make yourself look more attractive or to change your appearance.noundaily life
Các chất có màu dùng trên da để làm cho bản thân trông hấp dẫn hơn hoặc thay đổi diện mạo; mỹ phẩm trang điểm.
“She was checking her make-up in the mirror.”
“Cô ấy đang kiểm tra lớp trang điểm của mình trong gương.”
- He was given an Oscar for his make-up work on the film.
- I never wear heavy make-up during the day.
- A tearful girl with make-up running down her face.
- The make-up effects for the horror movie were incredible.
Ở nghĩa này, 'make-up' là danh từ không đếm được. Đừng nói 'a lot of make-ups'.
2The different things, people, or qualities that combine to form something; the way in which they are combined.noungeneral
Những thứ, con người hoặc phẩm chất khác nhau kết hợp lại để tạo thành một cái gì đó; thành phần cấu tạo hoặc cách kết hợp của chúng.
“The rating system analyses the nutritional make-up of a food item.”
“Hệ thống xếp hạng phân tích thành phần dinh dưỡng của một loại thực phẩm.”
- Changes in legislation have affected the make-up of the workforce.
- The committee is looking at the ethnic make-up of the student body.
- Understanding the chemical make-up of the soil is essential for farmers.
Thường dùng trong các văn cảnh học thuật hoặc chuyên môn để nói về cấu trúc của một tập hợp.
3The different qualities that combine to form someone's character or being.nounemotions
Các phẩm chất khác nhau kết hợp lại để tạo nên tính cách hoặc con người của ai đó.
“Jealousy is not part of his make-up.”
“Sự ghen tuông không nằm trong bản tính của anh ấy.”
- Resilience is a vital part of a professional athlete's psychological make-up.
- It's just not in my make-up to be dishonest.
- The genetic make-up of an individual determines many of their traits.
Cụm từ 'part of someone's make-up' tương đương với 'nằm trong bản tính của ai đó'.
4A special exam taken by students who missed or failed an earlier one.nouneducation
Một bài kiểm tra đặc biệt dành cho những học sinh đã bỏ lỡ hoặc trượt bài kiểm tra trước đó; bài thi bù.
“I have to take a make-up for the chemistry final tomorrow.”
“Tôi phải làm bài thi bù cho môn hóa học vào ngày mai.”
- The professor doesn't usually allow make-ups without a doctor's note.
- He failed the first test but passed the make-up.
Trong tiếng Anh Mỹ, từ này rất phổ biến trong môi trường học đường. Động từ đi kèm thường là 'take'.
5To form something or to be the parts that constitute a whole.verbgeneral
Tạo nên một cái gì đó hoặc là các bộ phận cấu thành nên một tổng thể.
“Women make up 56 per cent of the student numbers.”
“Phụ nữ chiếm 56% số lượng sinh viên.”
- The committee is made up of delegates from 15 different countries.
- Tuition makes up a large portion of the university's budget.
Thường được dùng để nói về tỉ lệ phần trăm hoặc các thành phần cấu thành. Lưu ý cấu trúc 'be made up of'.
6To invent a story, explanation, or excuse, especially to deceive or entertain.verbcommunication
Bịa ra một câu chuyện, lời giải thích hoặc lý do, đặc biệt là để lừa dối hoặc giải trí.
“He made up some excuse about his daughter being sick.”
“Anh ta đã bịa ra một cái cớ về việc con gái mình bị ốm.”
- I told the kids a story I'd made up on the spot.
- Stop making things up; tell me the truth.
Thường mang nghĩa tiêu cực là 'bịa đặt', nhưng cũng có thể mang nghĩa tích cực là 'sáng tác' (như sáng tác truyện cho trẻ em).
7To end an argument and become friends again.verbrelationships
Kết thúc một cuộc tranh cãi và trở thành bạn bè trở lại; làm hòa.
“Why don't you two kiss and make up?”
“Tại sao hai bạn không hôn nhau và làm hòa đi?”
- They had a huge row but they've made up now.
- It's time to make up with your sister.
Cụm từ 'kiss and make up' là một thành ngữ phổ biến có nghĩa là làm lành sau khi cãi vã.
8To work extra hours or replace something that has been lost or missed.verbwork career
Làm thêm giờ hoặc thay thế một thứ gì đó đã bị mất hoặc bỏ lỡ; làm bù / bù đắp.
“Can I leave early today and make up the time tomorrow?”
“Tôi có thể về sớm hôm nay và làm bù thời gian vào ngày mai không?”
- We need to make up the budget deficit by increasing sales.
- I need to make up the classes I missed last week.
Cấu trúc 'make up for something' thường được dùng để chỉ việc đền bù cho một lỗi lầm hoặc sự thiếu sót.
9Relating to a fabricated story or an imaginary situation.adjectivegeneral
Liên quan đến một câu chuyện bịa đặt hoặc một tình huống hư cấu.
“She told the police a make-up story to protect her brother.”
“Cô ấy đã kể với cảnh sát một câu chuyện bịa đặt để bảo vệ anh trai mình.”
- He lives in a make-up world of his own.
Ở dạng tính từ, từ này thường được viết có dấu gạch ngang và đứng trước danh từ.
10Relating to the act of reconciliation after an argument.adjectiverelationships
Liên quan đến hành động hòa giải sau một cuộc tranh cãi.
“After their fight, they had a make-up dinner.”
“Sau cuộc cãi vã, họ đã có một bữa tối làm hòa.”
- They went for a make-up walk in the park.
Thường dùng để mô tả các sự kiện hoặc món quà mang tính chất hàn gắn mối quan hệ.
Word bank
Synonyms
Near synonyms
Common phrases
- wear make-up
- apply make-up
- genetic make-up
- psychological make-up
- chemical make-up
- eye make-up
- make up a team
- make up an excuse
- make up the difference
- make up the bed
- make-up exam
- make-up story
- make-up session
Grammar & forms
Grammar
- uncountable
- singular
- countable
- transitive
- intransitive
Inflections
- plural
- make-ups
- third_person_singular
- makes up
- past_simple
- made up
- past_participle
- made up
- present_participle
- making up
Usage patterns
- make-up (of something)
- part of somebody’s make-up
- make something up
- make up for something
- make up with somebody
Avoid mistakes
Common mistakes
She is wearing a lot of make-ups.
She is wearing a lot of make-up.
When referring to cosmetics, 'make-up' is uncountable.
They made-up after the fight.
They made up after the fight.
The verb form is 'make up' (two words), while the noun is 'make-up' (hyphenated).
What is the make-up from this liquid?
What is the make-up of this liquid?
Use the preposition 'of' to describe composition.
I need to do a make-up test.
I need to take a make-up test.
In English, you 'take' a test or an exam, including a make-up.
It's part from my make-up.
It's part of my make-up.
The standard phrase is 'part of one's make-up' when referring to character.
Don't confuse with
- makeup
The same as make-up; the spelling varies by region (US often uses 'makeup').
“She applied her makeup.”
Check if your style guide prefers the hyphen or the single word.
- made up
The past tense of the verb or an adjective meaning fictional.
“It was a made-up story.”
Use 'make-up' as a noun and 'made-up' as an adjective.
Academic collocations
Words that pair with "make-up" in formal and academic writing
- verb
- determineinfluenceexamine
- adjective
- geneticbiologicalsocialethnic
- noun
- make-up of the populationmake-up of the committee
- preposition
- inof
In context
Real-world examples
- daily life
She spends thirty minutes on her make-up every morning before going to work.
Cô ấy dành 30 phút để trang điểm mỗi sáng trước khi đi làm.
Việc trang điểm nhẹ nhàng khi đi làm công sở rất phổ biến và được coi là lịch sự trong văn hóa Việt Nam hiện đại.
- academic
The genetic make-up of a person determines many of their physical traits.
Cấu trúc di truyền của một người quyết định nhiều đặc điểm thể chất của họ.
Từ 'make-up' trong ngữ cảnh khoa học thường được dịch là 'cấu trúc' hoặc 'thành phần cấu tạo' trong các tài liệu giáo dục tại Việt Nam.
- relationships
They had a small argument but they made up quickly.
Họ đã có một cuộc tranh cãi nhỏ nhưng họ đã làm hòa rất nhanh.
Khái niệm 'làm hòa' (make up) rất quan trọng trong văn hóa Việt Nam vốn coi trọng sự hòa thuận trong gia đình và bạn bè.
- education
The professor scheduled a make-up exam for those who were sick last week.
Giáo sư đã sắp xếp một buổi thi bù cho những sinh viên bị ốm tuần trước.
Tại các trường đại học ở Việt Nam, 'thi bù' là thuật ngữ phổ biến nhất tương đương với 'make-up exam'.
Notes for Vietnamese speakers
- Trong tiếng Việt, 'make-up' thường được mượn nguyên gốc để chỉ việc trang điểm chuyên nghiệp, ví dụ: 'đi làm make-up'.
- Người Việt thường dùng từ 'thi bù' cho 'make-up exam' và 'làm bù' cho 'make up the time'.
- Khi nói về tính cách (character make-up), người Việt thường dùng từ 'bản tính' hoặc 'cơ địa' (nếu nói về thể chất).
Etymology
Middle English 'make' combined with the adverb 'up'. The noun 'make-up' (cosmetics) emerged in the late 19th century from the theatrical sense of 'making up' one's face for a performance. The sense of 'composition' or 'character' follows the verbal sense of putting things together. (Source: Oxford Dictionary of English Etymology)
Exam levels
IELTS
6.5
CEFR
B2
TOEIC
705-800
More in Vietnamese
- Từ điển Lạc Việt (Laban Dictionary)
Tra cứu chi tiết nghĩa của từ make-up với các ví dụ song ngữ Anh-Việt.
- TFlat Dictionary (Soha)
Cung cấp các cụm từ liên quan và các ví dụ thực tế về cách dùng make-up.