excuse

Tha thứ cho ai đó vì một lỗi nhỏ hoặc vì sự thiếu lịch sự.

“Please excuse the mess; I haven't had time to clean up.”

“Xin hãy thông cảm cho sự bừa bộn này; tôi vẫn chưa có thời gian dọn dẹp.”

• Please excuse me for being so late – there was a lot of traffic.
• It was hard to excuse him for treating me so badly.

Người Việt thường dùng 'thông cảm' thay vì 'tha thứ' trong ngữ cảnh này để nghe tự nhiên và nhẹ nhàng hơn.

Cung cấp hoặc đóng vai trò là lý do khiến hành vi của ai đó có vẻ ít xúc phạm hơn; bào chữa.

“Nothing can excuse such rudeness.”

“Không gì có thể bào chữa cho sự thô lỗ như vậy.”

• I know she had a traumatic experience, but that doesn't excuse her behavior.
• That did not excuse him for not carrying on with the matter.

Thường dùng trong các cấu trúc phủ định để khẳng định rằng một hành vi là không thể chấp nhận được.

Dùng để thu hút sự chú ý của ai đó một cách lịch sự, yêu cầu ai đó nhường đường, hoặc xin lỗi vì một sự cố nhỏ.

“Excuse me, is this the way to the station?”

“Xin lỗi, đây có phải là đường ra nhà ga không?”

• Excuse me, could you let me through?
• Guy sneezed loudly. ‘Excuse me,’ he said.
• Oh, excuse me. I didn't see you there.

Đây là cụm từ cửa miệng cực kỳ quan trọng. Khác với 'I'm sorry' (xin lỗi vì lỗi lầm), 'Excuse me' dùng để mở đầu lời nói hoặc nhờ vả.

Cho phép ai đó rời khỏi phòng hoặc cuộc họp; hoặc cách nói lịch sự khi bạn muốn cáo từ.

“Now if you'll excuse me, I'm a very busy man.”

“Bây giờ xin phép cho tôi cáo từ, tôi là người rất bận rộn.”

• ‘Excuse me for a moment,’ she said and left the room.
• She excused herself and went to answer the phone.

Trong môi trường công sở Việt Nam, cụm từ này tương đương với 'xin phép' hoặc 'cho phép tôi xin kiếu'.

Cho phép ai đó không phải làm một việc mà bình thường họ phải làm; miễn (nhiệm/làm gì đó).

“She was excused from giving evidence because of her age.”

“Bà ấy được miễn cung cấp chứng cứ vì lý do tuổi tác.”

• I was excused from jury duty because I had to take care of my sick mother.
• The teacher excused him from gym class because of his injury.

Thường dùng trong các cấu trúc bị động (be excused from) trong ngữ cảnh trang trọng hoặc hành chính.

Một lý do, có thể là thật hoặc bịa ra, mà bạn đưa ra để giải thích hoặc bảo chữa cho hành vi của mình; lời bào chữa/cớ.

“Late again! What's your excuse this time?”

“Lại muộn nữa à! Lần này lý do của anh là gì đây?”

• I don't want to hear any more excuses.
• She made some feeble excuse about the car having broken down.
• He's run out of excuses for not cleaning his room.

Từ này thường mang sắc thái tiêu cực trong tiếng Việt như 'viện cớ' hoặc 'kiếm chuyện' nếu lý do không chính đáng.

Một lý do hợp lý để làm điều gì đó mà thực chất bạn muốn làm vì mục đích khác; cái cớ (thuận tiện).

“Eating ice cream for a sore throat isn't really a cure, but I like it, so any excuse!”

“Ăn kem khi đau họng không hẳn là cách chữa bệnh, nhưng vì tôi thích nên cứ lấy cớ đó thôi!”

• The children provided a convenient excuse for missing the party.
• Her mother's illness provided her with an excuse to stay at home.

Dùng trong ngữ cảnh thân mật khi bạn muốn tìm một lý do để thực hiện sở thích của mình.

Một ví dụ tồi tệ hoặc kém chất lượng về một thứ gì đó; vật/người chẳng ra gì.

“Why get involved with that pathetic excuse for a human being?”

“Tại sao lại dính líu đến cái kẻ chẳng ra hồn người đó làm gì?”

• a sorry excuse for a man
• She's a pitiful excuse for an actress.

Đây là cách nói mỉa mai, xúc phạm mạnh. Thường đi kèm với các tính từ như 'pathetic' hoặc 'sorry'.

Giấy xin phép (do phụ huynh hoặc bác sĩ viết) để giải thích lý do vắng mặt tại trường học hoặc nơi làm việc.

“Did you bring an excuse for being absent yesterday?”

“Em có mang theo giấy xin phép cho việc nghỉ học hôm qua không?”

• He handed the teacher a medical excuse.
• I need a written excuse from your parents.

Trong văn hóa Việt Nam, đây chính là 'đơn xin nghỉ học' hoặc 'giấy xác nhận của bác sĩ'.