satellite

Vệ tinh nhân tạo; một thiết bị điện tử được phóng vào không gian và chuyển động quanh Trái Đất hoặc hành tinh khác, dùng để liên lạc qua vô tuyến, truyền hình và thu thập thông tin.

“American reconnaissance satellites provide images of the earth.”

“Các vệ tinh trinh sát của Mỹ cung cấp hình ảnh về Trái Đất.”

• The BBC broadcast the game via satellite.
• The satellite will transmit the information back to earth.
• A new satellite that monitors changes in the environment.
• The cost of launching a satellite into orbit is vast.

Trong tiếng Việt, khi nói về thiết bị do con người tạo ra, chúng ta thường gọi là 'vệ tinh nhân tạo' để phân biệt với 'vệ tinh tự nhiên'.

Vệ tinh tự nhiên; một vật thể tự nhiên, chẳng hạn như mặt trăng, chuyển động quanh một vật thể tự nhiên lớn hơn trong không gian.

“The moon is a satellite of earth.”

“Mặt trăng là một vệ tinh của Trái Đất.”

• Ganymede is the largest satellite of Jupiter.
• Astronomers have discovered a new satellite orbiting the distant planet.

Trong ngữ cảnh thiên văn học, 'satellite' thường được dịch là 'vệ tinh' hoặc cụ thể hơn là 'vệ tinh tự nhiên'.

Quốc gia/thành phố/tổ chức vệ tinh; một đơn vị bị kiểm soát và phụ thuộc vào một đơn vị khác lớn hơn hoặc quyền lực hơn.

“Following the Second World War it became a satellite state of the Soviet Union.”

“Sau Chiến tranh Thế giới thứ hai, nó đã trở thành một quốc gia vệ tinh của Liên bang Xô viết.”

• The company is an overseas satellite of South Africa's Anglo American Corporation.
• Several satellite towns were built to house the growing population of the city.

Thường dùng trong cụm từ 'satellite state' (quốc gia vệ tinh) hoặc 'satellite town' (thành phố vệ tinh) để chỉ sự phụ thuộc về chính trị hoặc kinh tế.

Truyền hình vệ tinh; các chương trình truyền hình được gửi đến nhà người dân bằng công nghệ vệ tinh.

“The match will only be shown on satellite.”

“Trận đấu sẽ chỉ được chiếu trên truyền hình vệ tinh.”

• Their satellite and cable division sells programme sponsorship.
• Do you have cable or satellite at your house?

Trong đời sống hàng ngày, người Việt thường dùng từ 'truyền hình vệ tinh' hoặc 'truyền hình chảo' để chỉ khái niệm này.

(Ngôn ngữ học) Một cấu trúc ngữ pháp có thể mã hóa lộ trình chuyển động, sự thay đổi trạng thái hoặc khía cạnh ngữ pháp.

“In satellite-framed languages, the path is expressed by a satellite.”

“Trong các ngôn ngữ khung vệ tinh, lộ trình được thể hiện bằng một vệ tinh.”

Đây là thuật ngữ chuyên ngành hẹp trong ngôn ngữ học (thường liên quan đến giới từ hoặc trạng từ đi kèm động từ).

(Di truyền học) Một mảng rất lớn các DNA không mã hóa lặp lại nối tiếp nhau.

“Satellite DNA is often found in centromeres.”

“DNA vệ tinh thường được tìm thấy ở các tâm động.”

Trong sinh học, cụm từ 'Satellite DNA' được giữ nguyên hoặc dịch là 'DNA vệ tinh'.

(Nghĩa cũ) Người hầu cận hoặc tay chân của một nhân vật quan trọng.

“The dictator was always surrounded by his satellites.”

“Tên độc tài luôn được bao quanh bởi những kẻ hầu cận của hắn.”

Nghĩa này hiện nay rất hiếm khi được sử dụng trong tiếng Anh hiện đại.

Truyền tín hiệu hoặc phát sóng thông qua vệ tinh.

“The news report was satellited directly to the station.”

“Bản tin được truyền trực tiếp qua vệ tinh về đài truyền hình.”

Dạng động từ của 'satellite' không phổ biến bằng dạng danh từ, thường dùng 'transmit via satellite' thay thế.

Quay quanh một vật thể theo cách của một vệ tinh.

“The debris continued satelliting the planet for years.”

“Các mảnh vụn tiếp tục quay quanh hành tinh như những vệ tinh trong nhiều năm.”

Sử dụng để mô tả chuyển động quỹ đạo.